CZĘŚĆ Performance


Podczas performance artysta pojawia się na drodze (przed galerią) z „normalnych rozmiarów” krzyżem. Ubrany jest w garnitur i białą koszulę. W kieszeni, czego jeszcze widzowie nie widzą, ma młotek i gwoździe. Dochodząc na miejsce zdarzenia odkłada krzyż i zaczyna kopać w ziemi dół znalezioną na miejscu łopatą. Gdy dół jest już wykopany artysta zdejmuje garnitur, jak się okazuje zszyty w jeden człon wraz z koszulą i zaczyna przybijać go do krzyża. Gdy kończy, przybite do drzewca odzienie wkopuje w ziemię. Obok ukrzyżowanego garnituru zawiesza tabliczkę ze słowem „Część”. Odchodzi odziany w slipy z butami, młotkiem oraz resztką gwoździ w ręku.
opis performance Zakopane 24.06.2000
Jan Pastwa


foto.
Michał Witkowski / Piotr Radzio
Galeria "SPIŻ 7" 22.10.99

 

    Symbolika krzyża użytego przez artystę w performance pt. Część wychodzi daleko poza chrześcijaństwo, kosmologiczne rozstrzyganie sensu drogi, czy akt samopoświęcenia. Tym działaniem Zygmunt przekazuje twierdzenie o nieistnieniu spraw nieważnych. Krzyż symbolizuje tu powinność, przeznaczenie, karmę. Konieczność świadomego udziału w przypisanej poszczególnemu istnieniu drodze. Każde zdarzenie w kosmosie ma implikowaną ciągłość nieskończonym procesie wymiany energii, a mentalne zaślepienie ego (czego symbolem jest krzyżowanie garnituru, a nie siebie samego), tym samym odrzucenie poczucia misji jest ułudą. Hedonistyczne „tu i teraz” jest drogą donikąd. Bezpłodnym samooszustwem.
    Również sztuka, jak twierdzi Zygmunt ma konkretne zadania. Wybierając jako pole dla swoich działań tą dziedzinę cywilizacji, którą w kontekście performance „Część” określić można jako własną drogę niesienia krzyża, wyznacza sobie misję wskazywania, komentowania i kreowania nowych rozwiązań. Sztuka w roli arbitra i jednego z motorów rozwoju cywilizacji, ma prawo rozstrzygać ścieżki moralnego aspektu trwania, wyznaczając modele sprawcze konkretnych zadań.
    W tym miejscu artysta dochodzi do postulatu wypracowania nowej świadomości zbiorowej (czyli cywilizacji jako zbioru poszczególnych świadomości) w cząstkowych drogach przekraczania ego. Twierdzi, iż każda droga, każde istnienie, każda świadomość niezależnie od stopnia rozwoju, jest ważna w globalnym procesie. Model całej cywilizacji jest w każdej jego jednostce, dlatego tak ważna jest świadomość i wypełnianie przypisanej każdemu drogi.
Cywilizacja ludzi zmierza do przyszłego modelu społeczeństwa, gdzie ważna będzie jednostkowa świadomość, dla której uda się wypracować nową zjednoczoną ideę wartości duchowych.

Jan Pastwa 2000

main page